Türkiye'de satılan Fiesta nesillerindeki 1.25 litre atmosferik benzinli motor esas alınmıştır. Bu araçların önemli bölümü belirli bir yaşa geldiğinden liste hem motor kaynaklı hem yaş ve korozyon kaynaklı riskleri kapsar. LPG dönüşümü bu modelde yaygındır.
- Triger kayışı seti ihmali: Bu motor triger kayışıyla çalışır; kayışın kopması hâlinde subaplar pistona vurduğu için masraf doğrudan motorun içine çıkar ve küçük sınıf bir araçta onarım maliyeti aracın değerine yaklaşır. Yaşa bağlı olarak kayış kilometre yapmasa dahi kuruyup çatladığından sadece kilometreye değil son değişim tarihine de bakılmalıdır. Belge yoksa aracı alır almaz devirdaimle birlikte set halinde değiştirin; LPG'li kullanımda periyodu biraz daha kısa tutun.90.000 - 150.000 km veya 5 yıl
- LPG kullanımına bağlı subap yuvası aşınması ve kompresyon kaybı: Küçük hacimli bu motorda LPG'nin yüksek yanma sıcaklığı, katkı sistemi kullanılmayan ve ayarı güncellenmeyen araçlarda subap yuvalarını hızla yıpratır. Belirtisi; soğuk motorda zor çalışma, rölantide teklemek, tek silindirden gelen düzensiz çalışma ve rampada belirgin güç kaybıdır. LPG'li örnekte kompresyon testi yaptırmadan alım yapmayın; üstten katkı (valve saver) sistemi olup olmadığını ve son LPG ayar tarihini sorun.LPG'li kullanımda 80.000 - 150.000 km arası
- Küçük hacimli motorun yüklü kullanımda zorlanması: Bu motor turbosuzdur ve düşük güçlüdür; dolu araç, klima yükü ve rampalı kullanımda sürücü sürekli yüksek devirde gaz vermek zorunda kalır, bu da motoru ve ateşleme grubunu yorar. Belirtisi; rampada ve yüklü kullanımda belirgin güç yetersizliği, yüksek devirde artan motor sesi ve beklenenin üzerinde yakıt tüketimidir. Test sürüşünü mümkünse rampalı bir güzergâhta ve klima açık yapın; LPG'li örneklerde bu zorlanma subap yuvası aşınmasını hızlandırır. (Kullanım tipine bağlı)
- Ateşleme bobini ve buji ömrünün LPG ile kısalması: LPG, ateşleme sisteminden benzine göre daha yüksek performans ister; bobin ve bujiler daha erken yorulur. Belirtisi; gaza yüklenirken veya rampada teklemek, rölantide sarsıntı, motor arıza lambasının yanıp sönmesi ve soğuk havada zor çalışmadır. Buji tipini ve değişim aralığını LPG kullanımına göre kısaltın; tekleme varsa bobinleri tek tek test ettirin.60.000 - 120.000 km arası
- Devirdaim (su pompası) ve termostat gövdesi sızıntısı: Soğutma devresindeki keçeler ve plastik gövdeli parçalar ısı çevrimiyle yorulur, antifriz sızdırmaya başlar. Belirtisi; motor sıcakken tatlımsı koku, park yerinde damla izi, radyatör deposunun sık eksilmesi ve ısı göstergesinin oynak davranmasıdır. Motor soğukken depo seviyesini ve motor altındaki kuruma izlerini kontrol edin; küçük hacimli bu motorda hararet doğrudan silindir kapağına zarar verir.100.000 - 180.000 km arası
- Ön süspansiyon salıncak burçları ve rotil sesleri: Türkiye yol koşullarında bu sınıf araçlarda ön süspansiyon elemanlarından erken ses gelir. Belirtisi; kasis geçişlerinde tok vurma, direksiyon çevrilirken gıcırtı, düşük hızda tıkırtı ve lastiklerde düzensiz aşınmadır. Lift üzerinde levye ile boşluk kontrolü yaptırın ve lastik aşınma desenine bakın.50.000 - 110.000 km arası
- (Sahada bildirilen, doğrulanması önerilir) Alt gövde korozyonu ve elektrik tesisatı oksitlenmesi: Yaşı ilerlemiş örneklerde alt gövde ve şase elemanlarında korozyon ile kablo uçlarında oksitlenme kullanıcı geri bildirimlerinde tekrar etmektedir. Belirtisi; kapı altı ve tekerlek davlumbazı çevresinde kabaran boya, alttan bakıldığında pas tabakası ve arada gelen açıklanamayan elektriksel arızalardır. Aracı mutlaka lift üzerine aldırıp alt gövdeyi inceletin; kışın tuzlu yolda kullanılmış örneklerde bu kontrol kritiktir. (12 yaş ve üzeri araçlarda)
Alım Öncesi Kontrol Listesi
- Triger kayışının son değişim tarihini ve kilometresini sorun; belge yoksa masrafı fiyata yansıtın.
- LPG'li ise kompresyon testi yaptırın; valve saver sistemini ve son ayar tarihini sorun.
- Test sürüşünü mümkünse rampalı bir güzergâhta ve klima açık yapın; güç yetersizliğini bizzat değerlendirin.
- Soğuk çalıştırma yapın; rölanti düzenini ve tekleme olup olmadığını izleyin.
- Radyatör deposu seviyesi ile motor altındaki antifriz izlerini kontrol edin.
- Sıcak motorda egzoz dumanına ve buji uçlarına bakın; yağ takviye sıklığını sorun.
- Aracı lift üzerine aldırıp alt gövde korozyonunu ve süspansiyon bağlantılarını inceletin.
- Tüm elektrikli donanımı tek tek deneyin; kablo uçlarında oksitlenme olup olmadığına baktırın.
Özet Değerlendirme (Usta Gözüyle)
Fiesta 1.25, çevik sürüşü, düşük yakıt tüketimi, ucuz parçası, geniş servis ağı ve LPG ile ekonomik çalışmasıyla küçük sınıfın güvenilir seçeneklerinden biridir; motor basit ve dayanıklıdır, ağır bir kronik arıza örüntüsü yoktur. Bu araçta risk motorun tasarımından değil yaş, bakım disiplini ve motorun karakterinden doğar. Turbosuz ve düşük güçlü olduğu için dolu araçta, klima açıkken ve rampada sürekli yüksek devirde çalışır; bu hem yakıt tüketimini beklenenin üstüne çıkarır hem de LPG'li örneklerde subap yuvası aşınmasını hızlandırır. Bu yüzden test sürüşünü rampalı bir güzergâhta yapmak ve LPG'li bir örnekte kompresyon testi yaptırmak bu araçta en değerli iki kontroldür. Üçüncü başlık triger kayışının son değişim tarihi, dördüncüsü ise gövdedir; bu yaş grubunda alt gövde korozyonu mutlaka lift üzerinde incelenmelidir, çünkü mekanik eksikler pazarlıkla telafi edilebilir ama ilerlemiş pas edilemez. Nihai karar için güvendiğiniz bir ustada fiziki kontrol yaptırmanızı öneririm.