Gösterge Işıkları ve Sık Yaşanan ArızalarYüksek öncelik

İkaz lambaları, durdurmayı gerektiren arızalar ve sık yaşanan sorunlar

Yağ, şarj ve hararet lambaları seyir hâlinde yanarsa araç derhâl durdurulmalıdır. Bu üç lamba sınavda en çok sorulanlardır.

Anahtar Bilgiler

Yağ lambası yanarsa
Derhâl durulur (motor sarabilir)
Şarj lambası yanarsa
Derhâl durulur (akü boşalır)
Hararet lambası yanarsa
Durulur, motor soğutulur
Yanlış yakıt konursa
Motor çalıştırılmaz
Sigorta değişimi
Aynı amperajlı sigorta takılır
Fren müşürü arızası
Fren yapınca stop lambaları yanmaz
Fren pedalının sertleşmesi
Fren servo (hidrovak) arızası
Kirli yakıt
Yakıt filtresini tıkar, motor tekler
Yüksek amperajlı sigorta
Devrenin yanmasına yol açar
Fren müşürü arızası
Fren yapınca stop lambaları yanmaz
Fren pedalının sertleşmesi
Fren servo (hidrovak) arızası
Kirli yakıt
Yakıt filtresini tıkar, motor tekler
Yüksek amperajlı sigorta
Devrenin yanmasına yol açar

Genel kural

Kontak açıldığında ikaz lambaları yanar; motor çalıştıktan sonra yağ, şarj ve motor arıza lambalarının sönmesi gerekir. Sönmüyor veya seyir hâlinde yanıyorsa araç güvenli şekilde durdurulur.

Derhâl durmayı gerektiren lambalar

  • Yağ (yağlama) lambası: Motor yağ basıncının çok düştüğünü bildirir. Devam edilirse motor sarar. Derhâl durulur.
  • Şarj lambası: Alternatörün aküyü şarj etmediğini bildirir. Devam edilirse akü boşalır ve araç stop eder. Derhâl durulur.
  • Hararet (ısı) lambası: Soğutma suyu sıcaklığının aşırı yükseldiğini bildirir. Derhâl durulur, motor soğumaya bırakılır.
  • Motor arıza lambası: Motorda arıza olduğunu bildirir; servise gidilir.

Diğer ikaz lambaları

  • Yakıt lambası: Depodaki yakıtın azaldığını bildirir
  • El freni / fren lambası: El freninin çekili olduğunu veya fren hidroliğinin azaldığını bildirir
  • Aşınmış fren balatası lambası: Balataların bitmek üzere olduğunu bildirir
  • Kızdırma bujisi lambası: Yalnızca dizel araçlarda; sönmesi beklenip marş yapılır
  • ABS lambası: ABS sisteminde arıza olduğunu bildirir (normal frenler çalışmaya devam eder)
  • Hava yastığı lambası: Hava yastığı sisteminde arıza

Motorun derhâl durdurulmasını gerektiren durumlar

  • Yağ veya şarj göstergesinin yanması
  • Motorun hararet yapması
  • Motordan duman çıkması veya yanık kokusu gelmesi
  • Motordan anormal ses (vuruntu, metalik tıkırtı) gelmesi

Araçta sık yaşanan sorunlar

  • Araca yanlış yakıt konması: Motor kesinlikle çalıştırılmaz, depo boşaltılır
  • Yakıtın bitmesi (özellikle dizelde): Sisteme hava girer, hava alma işlemi gerekir
  • Su birikintisine girip stop etme: Marşa basılmaz, motora su kaçmış olabilir; çekici çağrılır
  • Araca kirli yakıt konması: Yakıt filtresi tıkanır; motor tekler, güç kaybeder ve stop edebilir. Filtre, gerekiyorsa depo temizlenir. Güvenilir olmayan istasyondan yakıt almamak en iyi önlemdir.
  • Müşür arızaları: Müşür, bir sistemin devreye girdiğini gösterge veya lambaya bildiren küçük anahtardır. Fren müşürü arızalanırsa fren pedalına basıldığında stop lambaları yanmaz; arkadan çarpma riski doğar ve muayenede kusur sayılır. Yağ müşürü arızasında yağ basıncı normalken lamba yanabilir veya gerçek arızada yanmaz. Geri vites müşürü bozulursa geri vites lambası ve sesli uyarı çalışmaz.
  • Fren kaynaklı sorunlar: Pedalın yumuşaması veya boşluk yapması hidroliğin azaldığını ya da sisteme hava girdiğini; pedalın sertleşmesi fren servo (hidrovak) arızasını; frenlerken aracın bir tarafa çekmesi tek taraflı tutukluğu; sürtünme sesi balataların bittiğini gösterir. Islak zeminden sonra frenler zayıflarsa hafif fren yapılarak balatalar kurutulur.
  • Ampul ve sigorta değişimi: Yanan sigorta aynı amperajlı yenisiyle değiştirilir. Yüksek amperajlı sigorta takmak, koruması gereken devrenin yanmasına yol açar.

GörsellerBüyütmek için tıklayın

Sık Karıştırılanlar

  • Yağ lambasıŞarj lambası

    Yağ lambası yağlama sistemiyle (motor yağ basıncı), şarj lambası elektrik sistemiyle (alternatör-akü) ilgilidir.

yağ lambasışarj lambasıhararetikaz

Kaynaklar

  • Araç Göstergelerinin Kontrolü, s. 119-129

Bu not MEB müfredatı esas alınarak hazırlanmıştır ve bilgilendirme amaçlıdır. Güncel mevzuat için kurs materyallerinizi ve resmi kaynakları da takip edin. Hatalı içerik bildir

Motor ve Araç Tekniği konularına dön