Dayanak
Zorunlu gereçler Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin "Araçlarda Bulundurulması Mecburi Gereçler" başlıklı maddesi ve ekindeki 1 Sayılı Cetvel'de düzenlenir. Liste araç cinsine göre değişir; bu ayrım sınavda sorulur.
Otomobilde bulundurulması zorunlu gereçler
- İlk yardım çantası — 1 adet
- Yangın söndürme cihazı — en az 1 kilogram kuru tozlu, 1 adet
- Reflektör (ikaz üçgeni) — 2 adet
- Kriko ve bijon anahtarı
- Stepne veya hareketin devamını sağlayacak alternatif sistem (tamir kiti)
- Yedek ampul — dış aydınlatma donanımı için
- Pense ve tornavida
- Seyyar lamba veya el feneri
- Çekme halatı
- Patinaj zinciri — karlı ve buzlu günlerde kullanılmak üzere bir çift
Araç cinsine göre farklar
| Gereç | Otomobil | Motosiklet ve moped | Kamyon, otobüs, çekici |
|---|---|---|---|
| İlk yardım çantası | Zorunlu | Zorunlu değil | Zorunlu |
| Yangın söndürme cihazı | Zorunlu | Zorunlu değil | Zorunlu |
| Reflektör | 2 adet | Zorunlu değil | 2 adet |
| Takoz | Zorunlu değil | Zorunlu değil | Zorunlu (20x20x40 cm) |
| Kask (koruma başlığı) | — | Zorunlu | — |
Lastik tekerlekli traktörde ilk yardım çantası ve yangın söndürücü aranmaz; kriko, bijon anahtarı ve çekme halatı gibi gereçler aranır.
Kullanım amaçları
- Reflektör: Arıza ve kaza hâlinde diğer sürücüleri uyarmak. Yerleşim yeri dışında aracın en az 30 metre gerisine, gelen sürücülerin görebileceği şekilde konur; ikinci reflektör aracın önüne yerleştirilir.
- Yangın söndürücü: Yangına rüzgârı arkaya alarak ve alevin dibine püskürtülür. Motor kaputu tamamen açılmaz, aralıktan müdahale edilir.
- Takoz: Eğimli yolda aracın kaymasını önler. İnişte tekerleğin önüne, çıkışta arkasına konur.
- Çekme halatı: Arızalı aracı çekmek için kullanılır; üzerine kırmızı bez bağlanır.
- Patinaj zinciri: Aracın çeki (güç aktarılan) tekerleklerine takılır.
- Engel işareti: Yolda kalan yük veya engeli işaretlemek için kullanılır.
Diğer koruyucu gereçler
- Çocuk bağlama sistemleri: Çocukların güvenli taşınması
- Koruma başlığı (kask) ve koruma gözlüğü: Motosiklet ve motorlu bisiklet sürücüleri ve yolcuları için
- Boyun korsesi: Omurga yaralanmalarında boynu sabitlemek
Yaptırım
Yönetmelikte belirtilen gereçleri araçta bulundurmamak, kullanmamak veya kullanılır durumda bulundurmamak idari para cezası ve ceza puanı gerektirir. Gereçlerin yalnızca bulunması yetmez; kullanılır durumda olmaları da şarttır (yangın tüpünün dolum tarihi geçmemiş, basıncı tam olmalıdır).